Pondscape
Een overzicht
Jaar: 2025
Aantal spelers: 1-4 personen
Speelduur: 30 minuten
Vanaf leeftijd: 10 jaar
Moeilijkheidsgraad (BGG op 5) : 2,00
Uitgever: DSV Games
Spelontwerp: Tomas holek
Illustrator: Jiri Kus
In Pondscape gaan de spelers een natuurlijke habitat creëren voor verschillende soorten kikkers, waarbij je ruimte beperkt is. Bouw het rijkste ecosysteem op door de juiste kikkers, voedsel en planten naar je vijver te brengen en scoor zo de meeste punten!
Opzetten van het spel
In het midden van de tafel leggen we de 5 springkikker-voedselkaarten. Aan de onderkant van deze kaarten staat aangegeven in welke volgorde deze kaarten moeten liggen. Boven de eerste 2 kaarten leggen we de springkikkerkaart. Leg de scoringskaart ergens naast deze rij.
Schud de vijverkaarten en plaats deze ook in het midden van de tafel als een gedekte stapel. We draaien de bovenste 3 kaarten open in de markt. Boven deze 3 kaarten plaatsen we de verplaatsingskaarten. Dit van links naar rechts, in oplopende waarde (0 -> 1 -> 2).
Iedere speler krijgt 5 voedselkaarten en plaatst deze voor zich in de juiste volgorde. Ook hier weer aangegeven onderaan de kaarten. Deze 5 kaarten dienen als de basis voor onze vijver en voedselvoorraad.
Verder nemen alle spelers 3 kaarten van de trekstapel. Deze vormen hun starthand. We kiezen nog willekeurig een startspeler.
Een speelbeurt
Het spel bestaat uit 15 rondes waarin de spelers, te beginnen met de startspeler en verder met de klok mee, om de beurt de volgende stappen doorlopen:
1. Neem een kaart
Kies 1 van de 3 beschikbare kaarten in de markt en neem deze kaart op hand.
2. Beweging
Als je een kaart kiest onder de verplaatsingskaart met waarde 1 of 2 dan verplaats je de springkikker respectievelijk 1 of 2 plaatsen, met de klok mee, langs de voedselrij. Moet je een verplaatsing doen en de springkikker zit op het einde van de rij, dan gaat deze onderaan de rij verder.
3. Vul de markt aan
Neem de bovenste kaart van de trekstapel om de lege plaats in de markt weer aan te vullen zodat er steeds 3 kaarten beschikbaar zijn.
4. Speel een kaart
Speel nu 1 kaart uit je hand in je speelgebied. Je grid waarin je kaarten mag spelen is 3x5. De 5 kolommen worden aangegeven door je voedselkaarten. Je mag de kaart eender waar binnen deze grid spelen, deze moet dus niet aangrenzend zijn aan een eerder gespeelde kaart. Eens je een kaart hebt gelegd, kan deze wel niet meer verplaatst worden.
Je kan er ook voor kiezen om een kaart gesloten te spelen, met de waterzijde naar boven. Later in dit overzicht wordt duidelijk waarom je dit in bepaalde gevallen zou willen doen.
5. Effect op de kaart
Voer het eventuele directe effect op de kaart uit. Een direct effect worden aangegeven door middel van een bliksemschicht rechts onderaan de kaart. Effecten kunnen zowel op de voor- als achterkant van de kaart staan.
De meest voorkomende effecten zijn kaarten bijtrekken van de trekstapel (1 kaart in het voorbeeld hieronder) en de springkikkeractie.
6. Volgende speler
De volgende speler, met de klok mee, is nu aan de beurt!
De kaarten
In de stapel vijverkaarten zitten kikker- en leefgebiedkaarten. Zoals gezegd kan een kaart ook steeds gesloten (water) geplaatst worden.
Op de kikkerkaarten kunnen volgende gegevens staan:
- Links bovenaan voedselsymbolen
- Rechts bovenaan wordt aangegeven wat er op de achterkant van de kaart staat
- Rechts onderaan eventueel een direct effect (bliksem op groen blad)
- Onderaan de scoringsvoorwaarde waarbij steeds links onderaan wordt aangegeven of deze telt voor je volledige vijver of enkel de kaarten horizontaal en verticaal (niet diagonaal) naast deze kikker
Op de achterzijde van de kaarten kunnen bovenaan voedselsymbolen staan, in het midden 5 punten en rechts onderaan een direct effect of een combinatie van deze gegevens.
Op de leefgebiedkaarten kunnen volgende gegevens staan:
- Links bovenaan steeds een groen blad om aan te geven dat dit een leefgebiedkaart is
- Rechts bovenaan wordt aangegeven wat er op de achterkant van de kaart staat
- Rechts onderaan eventueel een direct effect (bliksem op groen blad)
- Onderaan de scoringsvoorwaarde. Bij leefgebiedkaarten geldt dit steeds voor je volledige vijver en is het de bedoeling om zoveel mogelijk verschillende soorten in je vijver te hebben.
Springkikkeractie
Speel je een kaart met dit effect, dan verplaats je de springkikkerkaart 1 of 2 plaatsen met de klok mee.
Vervolgens mag je 0, 1 of 2 kaarten uit je hand onder je voedselkaarten steken en wel onder de voedselsoorten die de springkikker nu aangeeft.
In dit voorbeeld speel ik een kikker met zo'n effect (foto 1). Ik verplaats de springkikkerkaart waardoor die eindigt onder de libelle en vlinder (foto 2). Vervolgens steek ik 2 kaarten uit mijn hand onder mijn vlinder voedselkaart (foto 3). Ik had evengoed 2 kaarten onder de libelle kunnen steken of 1 kaart onder elk. De effecten op de vijverkaarten die we onder de voedselkaarten steken, zijn niet meer van toepassing.
Einde van het spel
Het spel eindigt van zodra iedere speler 15 rondes heeft afgewerkt en er dus 15 kaarten in de vijver van elke speler liggen.
Punten scoren
Wil je dat de kikkers in je vijver scoren dan moeten ze voldoen aan de voorwaarden die onderaan de kaart wordt aangegeven. Elke kikkersoort heeft z'n eigen voorwaarde. Bovendien bepaalt de grootte van de groep kikkers van elke soort hoeveel punten je voor de kikkers krijgt die aan de voorwaarden voldoen. Je mag meerdere groepen van dezelfde kikkersoort hebben, maar die scoren dan apart. Een groep wordt gevormd door elke kaart van dezelfde kikkersoort die horizontaal of verticaal (niet diagonaal) aan minstens 1 andere kikker van die soort grenst.
Het aantal punten wordt duidelijk weergegeven op de scoringskaart, net als de punten die je scoort voor diversiteit aan leefgebieden in je vijver.
Een voorbeeld:
1. De kikkers
De clownboomkikker
Deze groep kikkers scoort als er naast deze groep minstens 3 andere verschillende soorten kikkers liggen. In dit geval zijn dat er 4 en we scoren dus 21 punten voor de groep van 3 kikkers.
De Indische brulkikker
Deze groep kikkers scoort als er naast de groep ten minste één waterkaart, één leegebiedkaart en één kikkerkaart aanwezig is. In dit voorbeeld ontbreekt de waterkaart, dus helaas geen punten.
De tomaatkikker
Deze groep kikkers scoort als er minstens 4 waterkaarten in je vijver aanwezig zijn. In dit voorbeeld is dat er maar 1, dus helaas ook geen punten voor deze kikker.
De blauwe pijlgifkikker
Deze groep kikkers scoort als er naast de groep minstens 2 leefgebiedkaarten liggen. In dit voorbeeld scoort onze groep van 4 kikkers dus 32 punten.
De woestijnregenkikker
Deze kikkers zijn een beetje speciaal. Zij scoren elk apart en we hoeven deze dus niet in groep te plaatsen. In ons voorbeeld scoort onze kikker 3 punten voor elke leefgebiedkaart horizontaal of verticaal grenzend, 6 punten dus in dit voorbeeld.
2. Het water
Op sommige waterkaarten staan 5 punten. Tel deze simpelweg bij elkaar op. In ons voorbeeld 1 waterkaart goed voor 5 punten.
3. Leefgebieden
Zoals al eerder aangegeven scoor je punten voor de diversiteit aan leefgebieden in je vijver. Er zijn 5 verschillende soorten. In ons voorbeeld hebben wij 4 verschillende, goed voor 36 punten.
4. Voedselvoorraad
Voor elke voedselkaart gaan we afzonderlijk kijken hoeveel kaarten we eronder hebben geschoven. We hebben bvb 3 kaarten liggen onder onze keverkaart, dus elk keversymbool in onze vijver is 3 punten waard. We hebben er zo 2, dus dat is goed voor 6 punten.
Zo scoren we nog 1 punt voor de vlieg, geen punt voor de spin (we hebben wel een spin in onze vijver, maar er ligt geen kaart onder onze spin voedselkaart), 1 punt voor de libelle en 12 punten voor de vlinder (4 kaarten x 3 vlindersymbolen in onze vijver).
We kijken enkel naar de voedselsymbolen links bovenaan de gespeelde kaarten!
De andere kikkersoorten
De prachthoornkikker
Deze groep kikkers scoort als er in je vijver minstens 4 verschillende voedselsymbolen aanwezig zijn.
De roodoogmakikikker
Deze groep kikkers scoort als er maximaal 3 verschillende kikkersoorten in je vijver aanwezig zijn, inclusief deze soort!
De bonte klompvoetkikker
Deze groep kikkers scoort als je ten minste 4 kaarten onder 1 van je voedselkaarten hebt gestoken (zoals in ons voorbeeld onder de vlinder).
De woestijnregenkikker
Zoals gezegd scoren deze kikkers individueel en niet in groep, maar ze hebben soms ook nog een andere scoringseigenschap.
Het vraagteken links bovenaan wil zeggen dat je, op het einde van het spel, deze kaart toevoegt aan een voedselsoort naar keuze.
Persoonlijke mening
Pondscape is een aangenaam familiespel met een grappig en mooi geïllustreerd thema. In de basis zijn de regels heel simpel, neem een kaart van de markt en leg een kaart in je grid. Maar vergis u niet, goed scoren is niet zo simpel als de regels laten uitschijnen.
Uit ervaring blijkt dat de valkuil voor nieuw spelers is dat je veel punten scoort door zo groot mogelijke groepen van kikkersoorten te vormen en door niet enkel te kijken om aan de voorwaarde van de kikkers te voldoen. Natuurlijk is dit het belangrijkst, anders scoor je helemaal niets. Maar met telkens aan de voorwaarde te voldoen van een groep één kikker van een soort, ga je ook een balabberde score halen.
Je pijlen van in het begin richten op een 2-3 tal soorten kikkers is daarom dus de boodschap om naar een eventuele overwinning te spelen. De adder onder het gras hier is natuurlijk dat de kikkers van die soort daadwerkelijk te voorschijn komen uit de stapel en dat ze door je tegenstanders niet voor je neus worden weg genomen. Moet wel gezegd dat er voldoende kikkers van elke soort in het pak zitten!
Ook belangrijk is dat je af en toe het directe effect van een kaart gebruikt, ookal is de kaart op zich niet de best die je kan spelen voor de eindscore. Zeker de springkikkeractie mag niet vergeten worden, want door je voedselvoorraad op te bouwen kan je ook wel een hele hoop punten naar binnen halen.
Al bij al dus een leuk spel dat simpel is qua regels, maar toch een bepaalde inhoud heeft waardoor het nog niet direct saai wordt. Geen absolute topper, maar degelijk en snel op tafel te leggen.
Beoordeling (op 10)
Reactie plaatsen
Reacties